Rada Miasta Madrytu uruchomiła pionierską inicjatywę mającą na celu lepsze zrozumienie miejskiej bioróżnorodności: sieć piętnastu czujników akustycznych wyposażonych w sztuczną inteligencję, które nasłuchują śpiewu ptaków i odgłosów nietoperzy w dwóch stołecznych terenach zielonych. Urządzenia, rozmieszczone między Madrid Río a parkiem leśnym Valdebebas-Felipe VI, przetwarzają dźwięki w czasie rzeczywistym i pozwalają na identyfikację gatunków, które przeszły przed czujnikiem, bez konieczności przechowywania ani jednego nagrania.
Projekt został zaprezentowany przez delegata ds. urbanistyki, środowiska i mobilności, Borję Carabante, któremu towarzyszyła radna Arganzuela, Lola Navarro, podczas wydarzenia zorganizowanego w Centrum Interpretacji Rio w Madrycie. Podczas wydarzenia Carabante podkreślił, że innowacja i technologia mogą stać się „wielkimi sojusznikami” w ochronie dziedzictwa naturalnego i dążeniu do „bardziej zrównoważonego, odpornego miasta, dbającego o bioróżnorodność”.
Sieć czujników, która nie rejestruje, ale nasłuchuje
Główną cechą tych urządzeń, opracowanych i wyprodukowanych w całości w Hiszpanii, jest to, że nie działają jak konwencjonalne rejestratory. Po odebraniu śpiewu ptaków lub ultradźwięków nietoperzy, sygnał jest natychmiast przetwarzany za pomocą algorytmów sztucznej inteligencji. Po zidentyfikowaniu gatunku sygnał dźwiękowy jest odrzucany, a zapisywany jest jedynie wynik detekcji wraz z datą, dokładną godziną, temperaturą, wilgotnością względną i ciśnieniem atmosferycznym w danym momencie.
Takie podejście gwarantuje prywatność i pozwala uniknąć przechowywania plików audio, co – jak wyjaśnił zastępca dyrektora generalnego ds. parków i szkółek w Radzie Miasta, Antonio Morcillo – pozwala naukowcom badać gatunki „bez konieczności ich chwytania lub ingerowania w ich biologię, rozwój czy zwyczaje”. Czujniki działają 24 godziny na dobę bez przerwy, zapewniając ekspertom stały przepływ obiektywnych i aktualnych danych.
Ponad 12 000 obserwacji w ciągu pierwszych kilku miesięcy
Wstępne wyniki przyniosły już imponujące wyniki. W Madrid Río siedem zainstalowanych czujników zidentyfikowało 66 gatunków ptaków, co dało łącznie 1.564 obserwacje, oraz 13 gatunków nietoperzy, co pozwoliło na utworzenie 221 rekordów. Do najczęściej obserwowanych ptaków należą sroka zwyczajna, kulczyk zwyczajny, szczygieł europejski, jerzyk zwyczajny i remiz. Wśród nietoperzy najczęściej wykrywanymi gatunkami były nocek duży, nocek Nathusius, ortolan duży i nocek duży.
W parku leśnym Valdebebas-Felipe VI, gdzie zainstalowano osiem czujników, odnotowano jeszcze większą aktywność. Zanotowano tam 6.885 obserwacji 103 gatunków ptaków i 3.578 obserwacji 23 gatunków nietoperzy. Sroka, kulczyk, szczygieł, jerzyk i kos zajmują czołowe miejsca na liście ptaków, a wśród nietoperzy wyróżniają się: borowiec wielki, nocek nathusius, nocek Cabrera, myszołów zwyczajny i mroczek bladobrzeżny.
Dane te potwierdzają, że oba obszary stanowią strategiczne ostoje dla bioróżnorodności stolicy, mimo że są narażone na znaczną presję rekreacyjną. Porównanie ruchliwego parku miejskiego, takiego jak Madrid Río, z bardziej naturalnym i rozległym terenem, takim jak Valdebebas, pozwoli naukowcom zbadać, jak dzika przyroda reaguje na bardzo zróżnicowane środowiska miejskie.
Cyfrowy bliźniak do zarządzania różnorodnością biologiczną
Wszystkie informacje gromadzone przez czujniki są automatycznie integrowane z platformą technologiczną, która działa jak cyfrowy bliźniak bioróżnorodności. Narzędzie to umożliwia wizualizację zidentyfikowanych gatunków w czasie rzeczywistym oraz analizę ich rozmieszczenia przestrzennego i czasowego. Platforma zawiera pulpity nawigacyjne z dynamicznymi wykresami, wskaźnikami, tabelami statystycznymi i mapami cieplnymi, a także system informacji geograficznej (GIS), który umożliwia pracownikom administracji miejskiej wyszukiwanie według gatunku, siedliska, indeksu ekologicznego lub lokalizacji.
Projekt wykorzystuje również generatywne narzędzia sztucznej inteligencji, które za pomocą technik podpowiedzi generują ustrukturyzowane i spersonalizowane raporty techniczne. Funkcjonalność ta ma na celu usprawnienie pracy zespołów odpowiedzialnych za zarządzanie środowiskiem oraz ułatwienie oceny polityki ochrony środowiska z wykorzystaniem obiektywnych, ciągłych i aktualnych danych.
Według Carabante, po zakończeniu okresu próbnego sieć ma zostać rozszerzona na inne tereny zielone w stolicy, a także do analizy innych ssaków, takich jak lisy, a także płazów i gadów. Dzięki tej inicjatywie Madryt umacnia swoją pozycję lidera w stosowaniu innowacyjnych rozwiązań w zakresie ochrony bioróżnorodności miejskiej , udowadniając, że technologia może być potężnym sojusznikiem w ochronie dziedzictwa naturalnego.
Sieć czujników akustycznych oparta na sztucznej inteligencji już udowodniła swój potencjał w zakresie transformacji miejskiego zarządzania środowiskiem. Dzięki ponad 12 000 zarejestrowanych obserwacji i systemowi, który nie przechowuje dźwięku, Madryt poczynił znaczący krok w kierunku zarządzania bioróżnorodnością w oparciu o obiektywne dane w czasie rzeczywistym. Połączenie monitoringu akustycznego, sztucznej inteligencji i analizy danych pozwoli pracownikom administracji miejskiej podejmować bardziej świadome decyzje dotyczące ochrony terenów zielonych i dążenia do bardziej zrównoważonego miasta, dbającego o dziką przyrodę.